Νέα Σμύρνη: Η συγγραφέας Χίλντα Παπαδημητρίου μάς ξεναγεί στα αγαπημένα της στέκια, για ποτό, καφέ, φαγητό

Βινύλια, βιβλία και σινεμά... Η καθημερινότητα της Χίλντας Παπαδημητρίου είναι γεμάτη με ροκ μουσικές και noir ιστορίες. Ακολουθήσαμε τα ίχνη της στην περιοχή που ζει, τη Νέα Σμύρνη, και καταγράψαμε τα βήματά της.

Η Χίλντα Παπαδημητρίου, εκτός από καταξιωμένη μεταφράστρια και δημοφιλής συγγραφέας noir μυθιστορημάτων που έχουν φανατικό κοινό, είναι γνωστή στους κύκλους της ροκ μουσικής και από ένα ξακουστό δισκάδικο που διατηρούσε στη Νέα Σμύρνη για πολλά χρόνια.

Τη γνωρίσαμε τη δεκαετία του '90 μέσα από μια πλούσια αρθρογραφία σε μουσικά περιοδικά, αλλά την αγαπήσαμε διαβάζοντας το αστυνομικό μυθιστόρημά της «Για μια χούφτα βινύλια», που προκάλεσε αίσθηση από την πρώτη στιγμή κυκλοφορίας του, το 2011. Ακολούθησαν τρία ακόμα noir μυθιστορήματα, με τελευταίο το «Ένοχος μέχρι αποδείξεως του εναντίου», που, όπως και τα προηγούμενα, κυκλοφορούν από τις Εκδόσεις Μεταίχμιο.

Ο κυριότερος ήρωας των βιβλίων της, όπως λέει η ίδια, είναι η Αθήνα, αλλά σε καθένα από αυτά εστιάζει και σε μια άλλη περιοχή.

Εμείς, τη συνάντησε στη Νέα Σμύρνη, που τόσο αγαπά. Την ακολουθήσαμε και καταγράψαμε τις αγαπημένες της συνήθειες: τις βόλτες, τις διαδρομές, τα κτίρια, τα πάρκα και τα στέκια που έχει στην περιοχή εδώ και πολλά χρόνια. Αυτή λοιπόν είναι η γειτονιά της Χίλντας Παπαδημητρίου.

Ποια είναι η σχέση σας με τη Νέα Σμύρνη; Πόσα χρόνια ζείτε εκεί;

Γεννήθηκα στην Καλλιθέα, αλλά, όπως κάθε Καλλιθεάτισσα που σέβεται τις παραδόσεις της, ήθελα παιδιόθεν να μετακομίσω στη γειτονική Νέα Σμύρνη. Κατάφερα να διαβώ τον Ρουβίκωνα της Λεωφόρου Συγγρού όταν ο πατέρας μου άνοιξε το πρώτο δισκάδικο στη Νέα Σμύρνη, στις αρχές της δεκαετίας του ’70.

Αν η Νέα Σμύρνη ήταν ήρωας/ηρωίδα σε μυθιστόρημά σας, τι χαρακτήρας θα ήταν; Πώς θα σκιαγραφούσατε την προσωπικότητά του/της;

Δεν το έχω σκεφτεί ώς τώρα, αλλά νομίζω ότι θα δημιουργούσα μια γυναίκα, γύρω στα 40, μεγαλωμένη σε μια παλιά μονοκατοικία με κήπο, από εκείνες που έχτιζαν οι εύποροι πρόσφυγες μετά το 1922. Μια γυναίκα που θα ζούσε με το ένα πόδι στο παρελθόν, καθώς θα την είχαν μεγαλώσει οι παππούδες της, και με το άλλο στη σύγχρονη εποχή, η αισθητική της οποίας θυσιάζεται για χάρη της οικονομικής ευμάρειας. Θα την απασχολούσε το ερώτημα αν πρέπει να δώσει τη διώροφη πατρική μονοκατοικία για αντιπαροχή ή όχι. Θα είχε μια μικρή επιχείρηση στην πλατεία και… η συνέχεια στο επόμενο, όπως έλεγαν κάποτε στα παλιά αμερικανικά σίριαλ.

Ποια είναι η αγαπημένη σας γωνιά στη Νέα Σμύρνη;

Αγαπώ πολύ το Άλσος μας, που είναι μια όαση ησυχίας δίπλα στην πολύβουη πλατεία. Εκεί μας πήγαιναν μικρές πρωινές εκδρομές με το σχολείο, εκεί κάναμε βόλτες με τις φίλες μου και βγαίναμε ραντεβού τα βραδάκια. Μου άρεσε πολύ ο δημοτικός κινηματογράφος που υπήρχε κάποτε, τώρα λειτουργεί μόνο σαν θέατρο. Έχει ένα μικρό καφέ, όπου μπορεί κανείς να πάρει κάτι να πιει, να καθίσει στα παγκάκια, να χαζέψει τους ανθρώπους που αθλούνται. Όπως επίσης το γήπεδο του Πανιωνίου, λόγω του κολυμβητηρίου του, στο οποίο πήγαινα τακτικά επί σχεδόν είκοσι χρόνια. Κι ελπίζω ότι θα επανέλθω σύντομα.

Έχετε κάποιον φίλο που έρχεται να μείνει στην περιοχή για πρώτη φορά, σε ποια μέρη τον πηγαίνετε για να διαμορφώσει την αληθινή εικόνα για τη Νέα Σμύρνη;

Θα ξεκινούσα από την πλατεία, φυσικά, όσο κι αν με κουράζει η πολυκοσμία της, θα του έδειχνα το περίφημο Παλούκι, τον παλιό Γαλαξία, που είναι πια πολιτιστικό κέντρο, το σημείο που είχα κάποτε το δισκάδικο. Θα τον πήγαινα βόλτα στο Άλσος και στη συνέχεια θα ανηφορίζαμε ως το κομμάτι που βρίσκεται πάνω από την εκκλησία της Αγίας Φωτεινής, όπου διατηρούνται ακόμα μερικές από τις πιο όμορφες μονοκατοικίες της πόλης. Θα του έδειχνα το γήπεδο του Πανιωνίου και το σημείο όπου η Νέα Σμύρνη συναντιέται με το Παλαιό Φάληρο, μια περιοχή με πιο μικροαστικές μονοκατοικίες και φαρδιά πεζοδρόμια με νεραντζιές, κήπους με μπουκαμβίλιες και γιασεμιά.

Ποια είναι τα «προτερήματα» και ποια τα «ελαττώματα» της περιοχής; Τι αγαπάτε στη Νέα Σμύρνη και τι θα θέλατε να αλλάξει;

Αγαπάω τη χαλαρότητα που τη διακρίνει σαν γειτονιά. Το γεγονός ότι είναι κοντά στο κέντρο, και περπατώντας μπορεί να πάει κανείς στο Σύνταγμα. Το ότι διατηρεί ακόμα δύο από τους παλιούς κινηματογράφους της, το Φιλίπ και το Σπόρτινγκ.

Τέλος, στα προτερήματα ανήκει η γειτνίασή μας με τη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών και το Πάρκο του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος. Και τα δύο βρίσκονται σε κοντινή απόσταση, που είναι ιδανική για μια μικρή βόλτα. Θα ήθελα να ανοίξουν ξανά κι άλλοι κινηματογράφοι, ο χειμερινός Άτταλος, το Σινέ-Άλσος, όσοι έχουν γίνει πάρκινγκ. Θα ήθελα να υπήρχε ένας μικρός αλλά ζεστός συναυλιακός χώρος, όπως είναι το Τίκι μπαρ στο Κουκάκι. Και να κηρυχτούν διατηρητέα κάποια κτίσματα σαν αυτά της οδού Σεβδικίου. Και περισσότερους χώρους πρασίνου, αν είναι εφικτό.

Μια αγαπημένη ανάμνηση από αυτή τη γειτονιά της Αθήνας;

Θυμάμαι το 1998, τη χρονιά που ο Πανιώνιος πήρε το Κύπελλο, τον κόσμο να έχει ξεχυθεί στην πλατεία και να πανηγυρίζει έξαλλα, βουτώντας στις «λίμνες». 

Πώς ήταν η περιοχή πριν από 20-30 χρόνια και πώς τη φαντάζεστε σε 20-30 χρόνια από σήμερα;

Αν θυμάμαι καλά, τη δεκαετία του ’90 δόθηκε η άδεια δόμησης επταώροφων πολυκατοικιών και η γειτονιά μου, κοντά στη Λεόντειο, γέμισε από ροζ τούρτες και ογκώδη κτίσματα, σαν υπερωκεάνια έτοιμα να αποπλεύσουν. Ήταν η εποχή που πολλοί νεόπλουτοι κατέκλυσαν την περιοχή και αμέσως θέλησαν να κάνουν αισθητή την παρουσία τους: με ακριβά αυτοκίνητα, με αλαζονική συμπεριφορά προς το προσωπικό των καταστημάτων, με τα σκυλάδικα, που τους χαρακτήριζαν μουσικά κι αισθητικά, να δονούν τις έως τότε ήσυχες γειτονιές. Ήταν η εποχή πριν την πεζοδρόμηση της πλατείας, όπου ακόμα έβρισκες ένα γαλακτοπωλείο, ένα κατάστημα με φτηνά είδη σπιτιού, ένα τζαμάδικο, το μεγάλο ψιλικατζίδικο του Λώλου, ένα κατάστημα λευκών ειδών, ένα παντοφλάδικο.

Μετά την πεζοδρόμηση, όλα αυτά τα μαγαζιά αντικαταστάθηκαν από καφέ/μπαράκια, τα οποία γέμισαν με τραπεζοκαθίσματα σχεδόν κάθε ελεύθερο τετραγωνικό της πλατείας. Κι αυτό από μόνο του δεν θα ήταν τόσο ενοχλητικό, αν δεν ανταγωνιζόταν ποιο θα βάλει πιο δυνατά τη μουσική του.

Σε είκοσι χρόνια από τώρα ελπίζω ότι η Ελλάδα και ο κόσμος συνολικά θα έχει καταλάβει ότι αυτή η θεωρούμενη ανάπτυξη των καφέ και των τερατωδών πολυκατοικιών είναι το πρόβλημα και όχι η λύση. Αν και δεν είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξη.

Σε ποια καφέ μπορεί κάποιος να χαλαρώσει και να απολαύσει τη μέρα με τους φίλους του;

Επειδή είχα το δισκάδικο στην πλατεία για πολλά χρόνια, απέφευγα να διασκεδάζω εκεί. Ακόμα δεν θέλω να κυκλοφορώ πολύ στην πλατεία, προτιμώ το καφέ-μπαρ «Απλίκα», στη Μεγάλου Αλεξάνδρου, επειδή έχει ωραίο κήπο, καλό πρόχειρο φαγητό και καθαρά ποτά, καλή μουσική. Ή αλλιώς το μπαρ «Επιτόκιο», το παλιότερο μπαρ της Νέας Σμύρνης.

Πηγή